
ৰ’দালি
মই কোন সন্ধিয়াৰ জোনাকত মুখ থৈ কথা হলো
উদ্ভ্ৰান্ত পথিকৰ চোলাৰ আস্তিনত মছি থলো
সোণসেৰীয়া ৰদ নে ৰদৰ সোণসেৰীয়া খবৰ
কথাবোৰ একান্তই অপ্ৰাসঙ্গিক অথবা অগতানুগতিক
যৰ পৰা আৰম্ভ কৰিছিলো বোধৰ নিৰংকুশ যন্ত্ৰনা
মই এতিয়া য’ত আছো, তাত সময়ৰ সবাক নিৰাপত্তা
মোৰ চৌপাশে অনুভবৰ দুৱাৰ মুকলি কৰি আছে
চেনেহৰ আকুল নিমন্ত্ৰণ, পাৰ ঘাটৰ বগা পাল তৰা নাওঁ
এতিয়া সকলো দৃশ্যৰ আঁৰত
ৰদালি চুলিৰ ৰঙা ৰিবন
চিপ-চিপিয়া বৰষুনত তিতি
নাওঁ সজা আবেলি
মই কোন সন্ধিয়াৰ জোনাকত মুখ থৈ কথা হলো
____________
অক্টোবৰ, ১৯৯১
সম্পাদকৰ টোকা
ৰ’দালি উপলব্ধি, স্মৃতি আৰু ভাষাৰ এক কোমল আৰম্ভণিৰ এক মননশীল কেনভাচ। কবিতাটো এক বৃত্তাকাৰ ছন্দত গতি কৰে—একেটা প্ৰশ্নৰেই ইয়াৰ আৰম্ভণি আৰু সামৰণি ঘটে—যিয়ে সূচায় যে বোধগম্যতা কোনো সৰলৰেখাত আগুৱাই নাযায়, বৰঞ্চ ই এক পৰিৱৰ্তিত ৰূপত পুনৰ উৎসস্থলীলৈকে ঘূৰি আহে।
প্ৰতিচ্ছবিবোৰ ইয়াত আধা-গঠিত চিনি পোৱাৰ দৰে দেখা দিয়ে: জোনাক, চেকা, পোহৰৰ গুজৱ আৰু কিছুমান অপ্ৰাসংগিক শব্দ। এইবোৰ অৰ্থহীনতাৰ লক্ষণ নহয়, বৰঞ্চ স্পষ্টতাৰ অত্যাচাৰৰ বিৰুদ্ধে যুঁজি থকা চেতনাৰহে চিন। কবিতাটোৱে এক নিৰ্দিষ্ট সংগতিৰ বিপৰীতে থিয় দিছে, য’ত বেসুৰা অনুভৱ আৰু কোমলতা একেলগে সহাৱস্থান কৰিব পাৰে।
ৰ’দালিৰ ৰূপকে—যাক এটা ৰঙা ফিটা আৰু বৰষুণত তিতা উপস্থিতিৰে চিহ্নিত কৰা হৈছে—কবিতাটোক নিবিড়তা আৰু স্মৃতিৰ মাজত আৱদ্ধ কৰি ৰাখিছে। তাই কোনো নিৰ্দিষ্ট চৰিত্ৰ হোৱাতকৈ এক পুনৰাবৃত্ত স্মৃতিলৈহে অধিক ৰূপান্তৰিত হৈছে—প্ৰতিটো দৃশ্যৰ আঁৰত—য’ত অনুভৱ, সময় আৰু হেঁপাহবোৰ নীৰৱে একত্ৰিত হয়। অপেক্ষমান নাওখন, দূৰৈৰ পাৰ আৰু নিৰ্মাণৰ কাৰ্যই কোনো যাত্ৰা নকৰাকৈয়ে এক প্ৰস্তুতিৰ কথা কয়, য’ত আমন্ত্ৰণ আছে কিন্তু কোনো সমাপ্তি নাই।
কবিতাটোৱে শুনিবলৈ যত্ন কৰে—সেই পোহৰৰ কথা যি হয়তো কেৱল এক গুজৱহে, সেই কথাৰ কথা যি নিশ্চিত হোৱাৰ আগতেই আৰম্ভ হয়, আৰু সেই কোমলতাৰ কথা যিয়ে কোনো ব্যাখ্যা নোহোৱাকৈয়ে নিজৰ দুৱাৰ খুলি দিয়ে।



